با اینکه همیشه از حوزه بهداشت و درمان به خاطر ارتباط با سلامت جامعه و تأثیر آن در بالا بردن بهرهوری در بخشهای مختلف به عنوان یکی از مهمترین نیازهای کشور نام برده میشود، اما انگار هنوز مسئولان نپذیرفتهاند حداقل نیمی از این همه اهمیت در حرف را به عمل تبدیل کنند. اردبیل از جمله استانهای ایران است که حوزه بهداشت و درمانش شرایط خوبی ندارد و در حال حاضر از کمبود فضا و تجهیزات و نیروی کار رنج میبرد. با اینکه سفر استانی رئیسجمهور و هیئت دولت در سال ۱۴۰۰ به اردبیل دارای مصوبات خوبی در رابطه با تأمین نیازهای بهداشتی و درمانی استان بود، اما شواهد نشان میدهد هنوز در عمل اتفاق خاصی رخ نداده و با گذشت حدود یکونیم سال از آن سفر، مسئولان منتظرند تا اعتباری برسد و اقدامی صورت گیرد.
در تمام کشورهای دنیا بهداشت و سلامت جزو شاخصهای مهم در سنجش توسعه یافتگی یا عدم توسعه به حساب میآید و از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.
با این اوصاف در ایران و در استان خوش آب و هوایی مثل اردبیل که تکتک مناطقش سلامت بخش روح و روان است و بسیاری از ورزشکاران رشتههای مختلف آن را برای تمرین و اردو زدن انتخاب میکنند، وضعیت بهداشت و سلامت با مشکلاتی نظیر کمبود فضای درمانی، کیفیت آموزشی، بیمه، سرمایهگذاری، بیکاری نیروهای مرتبط، پایین بودن شاخص رفاهی کادر درمانی و پزشکی، بیتوجهی به گردشگری سلامت، کمبود نیروهای متخصص در حوزهها، عدم تجهیز سختافزاری، تأمین نشدن اعتبارات و معضلات دیگر مواجه است.
به گفته کارشناسان، بسیاری از مشکلات فرآروی بخش بهداشت و درمان اردبیل به خصوص در زمینه آموزش و نیز گسترش و توسعه فضای درمانی به خاطر عدم برنامهریزی مدون و سرمایهگذاری مطلوب در این حوزه است.
در کنار موارد فوق، معضلات موجود در زمینه سخت افزاری و نرم افزاری نشان میدهد تاکنون بخش بهداشت و درمان استان با وجود دستاوردهای کسب شده، از پیشرفت لازم یا توسعه همه جانبه برخوردار نبوده است.
به گفته یکی از پزشکان فعال در بیمارستانهای اردبیل، کمبود فضای درمانی و آموزشی که در حال حاضر پر رنگتر از قبل به چشم میخورد یا بیبرنامگی در زمینه توسعه گردشگری سلامت همه به سوءمدیریتها و در اولویت نبودن بهداشت و سلامت در این منطقه باز میگردد.
دکتر سیدامین قاسمی با تأکید بر اینکه اردبیل پتانسیلهای زیادی در طبیعت و محیطزیست خود دارد و بیتوجهی به گردشگری سلامت میتواند آمار ورود گردشگران خارجی به استان را کاهش دهد، ادامه میدهد: «ما در حالی از ورود خارجیها حرف میزنیم که اردبیل با کمبود فوق تخصص مواجه است و بسیاری از بیماران برای درمان به استانهای دیگر اعزام میشوند. این کار علاوه بر هزینههای هنگفت برای بیماران، موجب بیاعتمادی در جامعه میشود.»
۳۰ مصوبه بهداشتی روی زمین مانده
وقتی دولت سیزدهم مستقر شده و کار خود را آغاز کرد، اردبیل یکی از مقاصد سفر رئیسجمهور اعلام شد و در ۳۰ مهرماه ۱۴۰۰ رئیسی به همراه هیئت دولتش به این منطقه سفر کرد.
سفر وزرا به اردبیل رهاورد قابل توجهی برای استان به ارمغان داشت و در مجموع ۱۰۰ طرح در حوزههای مختلف به تصویب هیئت دولت رسید.
آنطور که مسئولان استانی میگویند، علوم پزشکی اردبیل در آن سفر نزدیک به ۳۰ مصوبه داشت که از آن جمله میتوان به افزایش فضاهای آموزشی، اخذ اعتبارات لازم برای کتابخانه مرکزی، خدمات رفاهی برای مراکز آموزشی درمانی، تأمین منابع جهت تجهیزات در حوزه دیالیز و قلب، ناباروری، ماموگرافی، دستگاه طب هستهای، تکمیل مسکن متخصصین، تکمیل انبار دارویی اشاره کرد.
با این تفاسیر و با گذشت یک سال ونیم از آن سفر گویی بخش بهداشت و درمان اردبیل هنوز به خواستههای خود نرسیده و چشم انتظار سفر دیگر و مصوبات دیگر و قولها و وعدههای دیگر است.
هم اکنون بسیاری از مراکز درمانی و بیمارستانهای اردبیل از کمبود فضا و نبود تجهیزات رنج میبرند. بیمارستانهایی که حتی منتظر هستند تا تختهایشان تأمین شود تا خدماترسانی به بیماران و مراجعه کنندگان را شروع کنند.
در همین رابطه رئیس دانشگاه علوم پزشکی استان اردبیل با بیان اینکه افزایش تجهیزات بیمارستانی یکی از مهمترین اولویتهای ما در سفر رئیسجمهور به این منطقه بود، به «جوان» میگوید: «قرار شد حدود ۱۲۰ تخت به بیمارستان ولیعصر مشگینشهر اضافه شود که به صورت مصوبه درآمد. بر همین اساس ۲۰۰ میلیارد تومان از محل ماده ۵۶ وام بانکی برای این کار در نظر گرفته شد که بعد از مکاتبات بسیار توسط هیئت مدیره بانک تصویب شد ولی مشکل اینجاست که بعد از گذشت یک سال ونیم هنوز در اختیار پیمانکار قرار نگرفته است.»
به گفته علی محمدیان اردی، تکمیل بیمارستان ۵۰۰ تختخوابی نجفزاده اردبیل هم از دیگر مصوبات سفر رئیسجمهور بود که اعلام شد ۳۰۰ میلیارد تومان از محل تهاتر ملک در سال ۱۴۰۰ به آن اختصاص یابد که پس از بررسیها معلوم شد اصلاً ملکی در دانشگاه وجود ندارد که به فروش برسد و بودجه لازم را تأمین کند.
این مسئول ادامه میدهد: «تغییر مدیران و به همراه آن، تغییر سیاستها مشکل دیگری است که گریبان کشور را گرفته است. قرار بود سازمان برنامه و بودجه در صدور مجوز ماده ۲۳ سرعت ببخشد و آن را در پیوست یک قانون بودجه سال ۱۴۰۱ درج کند که با تغییر رئیس این سازمان صدور مجوز هم روی زمین ماند و همه کارها منتظر تضمین نامه برای تکمیل پروژه است.»
یکی دیگر از نیازهای اردبیل توسعه کارخانجات داروسازی در این استان است که مدیر داروی معاونت دارو و غذای دانشگاه علومپزشکی اردبیل آن را جزو ضروریات میداند و میگوید: «در این زمینه اردبیل با کمبودهای عمدهای روبهروست.»
ضمن اینکه با توجه به سیاستهای نظام و ابلاغی از سوی رهبر معظم انقلاب در خصوص افزایش جمعیت کشور، این سیاست اهمیت و نیاز به توجه به جامعه مامایی را افزایش داده، اما هماکنون بیش از ۶۵ درصد فارغ التحصیلان مامایی در کشور و اردبیل بیکارهستند.
