کد خبر: 862201
لینک کوتاه: http://www.Javann.ir/862201
تعداد نظرات: ۲ نظر
تاریخ انتشار: ۲۴ تير ۱۳۹۶ - ۲۲:۰۱
با جمعي از دوستان درباره عقلانيت در دوران مدرن صحبت مي‌كرديم. برخي معتقد بودند در گذر از سنت به مدرنيته عقلانيت رشد كرد‌ه است.
عبدالله گنجی
نويسنده: عبدالله گنجی
 
با جمعي از دوستان درباره عقلانيت در دوران مدرن صحبت مي‌كرديم. برخي معتقد بودند در گذر از سنت به مدرنيته عقلانيت رشد كرد‌ه است.
 دکتر عبدالله گنجی در کانال تلگرامی خود نوشت: باور عمومي روشنفكران اين است كه دوران مدرن كه بر پايه معرفت و تمدن غرب خودنمايي مي‌كند، دوران رشد عقلانيت، افسون‌زدايي، توهم‌زدايي، خرافه‌زدايي، فايده‌گرايي، رشد فكري و اشراف انسان بر منافع و مصالح خويش است. باور اين است كه انسان‌ها ديگر گوسفند نيستند كه يكطرفه مديريت شوند و بر حق خويش واقفند و از تكليف‌مداري دور شده‌اند. اما اگر عقلانيت را همان سودگرايي، منفعت‌طلبي و فايده‌گرايي ببينيم آيا اوضاع را بهتر از گذشته مي‌بينيم يا بدتر؟ نمي‌خواهيم اينجا بحث تئوريك كنيم، اما شاخص رشد عقلانيت چيست؟ رشد و تعالي انسان؟ ثبات زندگي؟ سلامت روح؟ آيا عقلانيت در غرب همانند موارد ذيل در كشور ماست.
 
1ـ  اگر مدرنيسم موجب رشد عقلانيت است، چرا هر قدر به سمت شهرهاي مدرن كشور مي‌رويم طلاق بيشتر است؟ آيا رشد طلاق دليل رشد آگاهي است؟ اگر اينگونه است چرا در بدو ازدواج اين آگاهي به كار نمي‌آيد؟
 
2ـ  ماهواره از مهم‌ترين عوامل طلاق است كه الگوهاي جنسي آن با فعاليت‌هاي جنسي فرد مشاهده‌كننده انطباق ندارد و موجب از بين رفتن انگيزه‌هاي جنسي يا تنوع‌طلبي مي‌شود. اما عقلانيت مدرن داشتن ماهواره را به مثابه يك پرستيژ و كلاس تجويز مي‌كند و مخالفان آن كم‌عقلند؟ و امل‌اند.
 
3ـ  از ديگر عوامل طلاق لو رفتن انحراف جنسي يكي از زوجين، در قبل از ازدواج است و هنگام رابطه از نتيجه ويرانگر آن هم آگاهند. آيا ازدياد اين رابطه (و نكوهش حكومت هنگام برخورد با آن) نشانه رشد عقلانيت است؟ نداشتن دوست پسر يا دختر به مثابه امل بودن است؟ اين شاخصه رشد عقلانيت است؟
 
4ـ  ماهانه 20 هزار نفر در تهران به جراح پلاستيك براي تغيير چهره مراجعه مي‌كنند و با هزينه سنگين، چهره خدادادي خود را دستكاري مي‌كنند كه چه بشود؟ ازدواج بكنند؟ براي ازدواج و طلاق سريالي؟ آيا اين عقلاني است؟
 
5ـ  ايران اولين كشور در مصرف لوازم ‌آرايشي است، آيا اين امر به استحكام خانواده، لذت بردن از زندگي و حفظ منافع فردي و خانواده كمك كرده است؟ عقلانيت آن كجاست؟
 
6ـ  بسياري از لوازم مدرن جهيزيه در ايران صرفاً براي چشم و همچشمي و فخر‌فروشي است و با زحمت پول آن تهيه مي‌شود، اما آن وسايل يكبار هم در زندگي مورد استفاده بهينه قرار نمي‌گيرد. آيا اين رشد عقلانيت است؟
 
7ـ  پدر و مادرها با يك شيب ملايم در حال از دست دادن قداست و جايگاه خود هستند يا بايد نوه‌هايشان را نگهداري كنند؛ اين از دلايل رشد عقلانيت است؟
 
8ـ  بيش از 70 درصد دانشجويان علت انتخاب رشته خود را نمي‌دانند يا بر اساس وزن و شأن اجتماعي رشته، آن را انتخاب كرده‌اند و صرفاً مي‌خواهند درس را پاس كنند؛ اين رشد عقلانيت است؟
 
9ـ  فاصله خانواده‌ها، برادران، خواهران، عموها و عموزاده‌ها، پسر‌خاله‌ها و... در حال زياد شدن است و مهماني‌ها  پرهزينه، مصيبت‌بار و تلخ شده است؛ اين نشانه رشد عقلانيت است؟
 
10ـ  همجنس‌‌گرايي در حال تبديل شدن به فرهنگ جهاني است، آيا اين خصيصه در حيوانات كه فاقد عقل هستند نيز وجود دارد؟ عبور از فطرت انساني و حتي حيواني نتيجه رشد عقلانيت مدرن است؟
 
11ـ  با يك تماس تلفني يا تلگرامي به دور از چشم خانواده، تن به مرگ كثيف دادن رشد عقلاني است؟
 
12ـ  فرار از خانواده محصولي از مدرنيته است كه دليل اصلي آن اصرار فرد بر فرديت خويش است. آيا اين اقدام و تأثيرات جانبي آن از اثرات رشد عقلانيت است؟
 
راديكال‌ها و آنارشيست‌ها حق انسان امروز را چنان براي او تفسير مي‌كنند كه مجاز است امروز، فردا و حيات خويش را نابود كند ربطي هم به كسي ندارد.  اما در انديشه ديني، آيت‌الله جوادي آملي معتقدند: «در اسلام به من چه و به تو چه نداريم!» شايد اين نظر استاد برگرفته از عبارت قرآني «بعضهم اولياء بعض» باشد كه بايد به خوبي‌ها توصيه و بدي‌ها را تذكر دهيم، اما «من»هاي تنها و سرگردان عليه آن قيام كرده‌اند.
غیر قابل انتشار: ۰
در انتظار بررسی: ۰
انتشار یافته: ۲
صمد
|
Iran, Islamic Republic of
|
۲۰:۳۳ - ۱۳۹۶/۰۴/۲۵
0
0
آقای گنجی از جنابعالی عجیب است که گذر اجباری از سنت و ورود به مدرنیته را بخواهیم مانع شویم. این جبر حاصل پیشرفت تکونولژی بوده و بدیهی است خیلی از ارزشها را به شدت تحت شعاع خود قرار میدهد همانند بندهایی که در مطلبتان قید کردید . اما این گذار هنوز به حد اشباع خود نرسیده است و متاسفانه جنبه های تخریبی آن بسیار گسترده تر در جوامع در حال رشد کردن است و متاسفانه این تخریب با درجات بیشتر در جهان سوم خود را نشان داده و نشان خواهد داد.
حال آقای گنجی سوال از جنابعالی اینجاست که شما جهت جلوگیری از این تخریبات مطروحه در نوشتارتان چه فکر میکنید ؟ چگونه بنظرتان گذار از مقوله سنت با مدرنیسم باید رخ دهد و با چه شیبی که کمترین خلل در ایجاد بهم ریختگی ساختار های اجتماعی و خانوادگی و ... را به همراه داشته باشد؟
ایکاش جنابعالی که زحمت کشیدید اثرات مخرب این انتقال در دو مقوله را مرقوم فرمودید ( نمود آثار تخریب که پر واضح است ) در جهت کنترل و یا جلوگیری از بروز این معضلات نیز قلم میزدید.
البته ناگفته نماند که تحقیق در این مهم نیازمند مطالعات جامعه شناسی ، ساختار های قومی و جمعیتی ، بطور کل صنعت و تکنولژی های نوین و ... میباشد.
بنده هم در اینجا قصد ندارم وارد چگونگی بروز این ناملایمات مدرنیسم و راه های کنترل آن و حتی پیشگیری و ترمیم برخی ساختارهای اجتماعی که حداقل ما در زندگی خودمان لمس میکنیم بشوم زیرا اول اینکه جایگاهش با توجه مطالب فراوان این نوع بررسی ها اینج نیست و دوم اینکه این موضوعات سنگین میبایست از دید سایر محققان در زمینه های مختلف تحلیل و جمعبندی گردد .( توضیح اینکه این جمعبندی در حال حاضر موجود است و نبازمند دقت در استفاده از آنها میباشد ).
در خاتمه چقدر خوب بود حال که شما تلنگری کوچک به این موارد میزنید و آنهم آثار آن در جامعه مشهود است و لیست کردن آنها در 12 بند کار نیست ، بیشتر در درون مطلب یعنی علت ها وقت میگذاشتید .
ناشناس
|
France
|
۱۹:۳۵ - ۱۳۹۶/۰۴/۲۹
0
0
البته بعضی از موارد بالا در واقع ربط زیادی به مدرنیته ندارد ودر ایران نصفه نیمه جوانب سهل وسطحی را گرفته ایم وآنچه که به انظباط و قانونمندی واستقلال فکری وعملی وخیلی چیزهای دیگر برمیگردد توج نشده است.
فعلا معجون سنت ومدرنیته را گاهی فقط جنبه های منفی ودردسر سازش را حفظ کرده ایم.
نظر شما
جوان آنلاين از انتشار هر گونه پيام حاوي تهمت، افترا، اظهارات غير مرتبط ، فحش، ناسزا و... معذور است
نام:
ایمیل:
* نظر:
پربحث ترین عناوین